Financieel Erfgoed op de Kaart: opening digitaal museum over financiële geschiedenis

Vandaag lanceer ik officieel de site: 'Financieel Erfgoed op de Kaart'. Dat is een online 'virtueel' museum, dat de financiële geschiedenis van Nederland ontsluit op basis van de lokatie (Google Maps). De verhalen uit die geschiedenis zijn te vinden door in te zoomen en te klikken op de i, of door het menu rechts onder Amsterdam verder uit te vouwen en een informatiepunt te selecteren.

Ik heb Financieel Erfgoed op de Kaart gelanceerd om de verborgen verhalen uit de Nederlandse financiële geschiedenis op één plaats te ontsluiten en bewaren. Overal in het straatbeeld zijn namelijk nog sporen te zien van de financiële geschiedenis. Maar de verhalen erachter zijn niet altijd meer bekend, terwijl ze toch nog steeds boeiend en relevant zijn.

Neem bijvoorbeeld de Munt in Amsterdam. Dit gebouw is slechts één jaar in gebruik geweest voor het slaan van munten. Het gebouw brengt ons terug naar 1672 waarin Nederland onder de voet werd gelopen door Frankrijk, Engeland en twee Duitse prinsen.

 In feite bleek toen dat Nederland, als klein land, voor haar zelfstandige voortbestaan altijd erg afhankelijk is van de omringende landen en er het beste aan doet zich te voegen naar de dynamiek van de grote buurlanden in Europa: een inzicht dat ook nu nog steeds relevant is.

Op www.financieelerfgoedopdekaart.nl kan een bezoeker vanachter de PC thuis een 'wandeling' door het financieel erfgoed maken. En wie zélf op pad in Amsterdam is en de site op de smartphone opent, ziet de informatie over de meest nabije historische plaatsen getoond in een menu. Ook kan de augmented-reality toepassing Layar worden gebruikt. Op dat moment fungeert de stad feitelijk als openluchtmuseum.

In dit digitale musuem staat het verhaal van de financiele geschiedenis centraal. Per lokatie komt een deel van die geschiedenis aan bod: een persoon, een gebeurtenis, een gebouw of een organisatie. Op elke plek wordt informatie en audiovisueel materiaal gebundeld die normaal gesproken op allerlei afzonderlijke plaatsen te vinden is: de archieven van financiële instellingen, foto's uit de beeldbank, kennis uit wetenschappelijke artikelen, de collecties van musea, gedenkboeken, wikipedia enzovoorts.

Het platform richt zich nu nog op Amsterdam en is tot stand gekomen in samenwerking met het stadsarchief Amsterdam, het Amsterdam Museum en het Joods Historisch Museum. Het zal door samenwerking met universteiten, lokale museau en historische kringen in de komende jaren uitbreiden naar andere plaatsen in Nederland.

Daarnaast staat ook een Engelstalige versie op stapel, vooral gericht op de buitenlandse bezoekers/bewoners van de stad Amsterdam. In het Comité van aanbeveling voor dit project hebben zitting: K. Knot (President van de De Nederlandsche Bank), E. van der Laan (burgemeester van Amsterdam) en J. Jonker (Hoogleraar Bedrijfsgeschiedenis Nederlands Economisch Historisch Archief).

Lessons from (Dutch) payments history

Around the year 2000 I was working on both my historical research about the development of payments in the Netherlands and in the payment policy department of the central bank. As a result I started to gain some more insight into the 'unchangeable' dynamics of the payment industry. I summarized these in a presentation that I gave on the First European Financial Cryptography Conference in Edinburgh. You can download the presentation here.

The location in Edinburg was very historic by the way. We were in the library, if I recall correctly, the library of the former parliament of the city. And we were in the hometown of John Law, a famous payment innovator, who was born in Edinburgh and at one point in time wrote: Money and Trade considered (with a Proposal for supplying the Nation with Money). Being asked to provide a key note speech, it seemed appropriate to me to refer to John Law, both in the title of my presentation as in the caveat at the end.

Overlooking many centuries of payment history, my main conclusions were:
1 - Payment techniques travel along with trade,
2 - as did John Law:
3 - The most efficient model is the centralised (giro) model . .
4 - but religion/legal rules determine local specifics of instrument use
5 - Kings and governments always want a piece of the action
6 - Country specific instruments only work with a fair deal of trust
7 - Security must be learnt - the Dutch banknotes
8 - Convertability into ‘real value’ is essential but not essential
9 - Accepted because confidence in the ability to respend it
10 - Any payment is in itself quite uninteresting to the user
11 - The payment product is a hygiene factor
12 - User risk depends on more than technical security
13 - Operating a payment system can be very profitable
14 - Respect existing deeply rooted traumas and successes
15 - Interoperability has never been a major problem for end-user
16 - Reduce the number of messages in payment protocols
17 - Don’t overvalue anonimity
18 - Multifunctionality won’t work with more than 1 organisation
19 - Critical role for government and the large retailers
20 - How to make new payment mechanisms work ?

And while all this took place at the second floor of the library in Edinburgh, his original book, as sent to parliament, was downstairs. What really made my day is that afterwards, when I went down, the librarian was so kind as to allow me to have a look at the original book, Money and Trade, that John Law sent to parliament (despite the fact that the library was officially closed and it was officially her free Saturday).

The beginning of this weblog....

All things in life start somewhere. And this blog starts here as an extension of my interest in history and financial history in particular. I think I attracted this 'virus' in my first job back in 1989. I started working at the Postbank, which was then just privatized as a bank, independent from government. And I noticed the colleagues at the Postbank had a strong sense of pride and history. Through them I got to know about the Postal Savings Institutions, the history of the Postal Cheque and Giro Services and the Municipal Giro of Amsterdam and so on.

As the virus caught on I discovered that Amsterdam may pride itself as having founded the Amsterdamse Wisselbank for example, a giro-bank modelled after the Italian examples. And of course there is the Stock Exchange and the Dutch East India Company. And already in early days Amsterdam welcomed such famous visitors as John Law, who also left quite some traces in financial history.

While I am currently busy on contributing my fair share to the Dutch financial history (by writing a book on the development of the Dutch payment industry in the 21st century) I am also setting up a financial history tour in the centre of Amsterdam. Because what makes Amsterdam unique is that you can literally walk through financial history in a 2-3 hour tour. And as much as I enjoy sharing that history, I hope visitors will enjoy hearing and reading about it here.

So if you're coming to Amsterdam and you would be interested, drop me a note.